Kveikjum neistann hvílir á grunni strangra vísindarannsókna. Með því að mæla árangur jafnóðum tryggjum við að aðferðirnar sem við notum séu hvorki tilviljun né tíska, heldur skili sannanlegum árangri í námsfærni og vellíðan barna. Nú þegar hafa 7 vísindagreinar verið birtar og fleiri eru í undirbúningi eða yfirlestri.
Hér er yfirlit yfir þessar 7 vísindagreinar sem þegar hafa birst í alþjóðlegum fagtímaritum (mars 2026).
1. Vellíðan og hæfni nemenda (1.-9. bekkur) Well-Being and Perceived Competence in School Children from 1 to 9 Class
Þessi rannsókn skoðar samspil þess hvernig börnum líkar ákveðin fög (lestur, stærðfræði, náttúrufræði og íþróttir) og hversu fær þau telja sig í þeim. Niðurstöðurnar sýna sterka tengingu á milli ánægju og námsleikni, sem undirstrikar mikilvægi þess að kveikja áhuga snemma.
- Lykilatriði: Ánægja í námi er undirstaða þess að börn nái góðum tökum á námsefninu.
- Lesa umfjöllun um rannsóknina
2. Hreyfing, félagsleg virkni og ástríða – lyklar að grundvallar heilastarfsemi, andlegri heilsu og vellíðan. Motion, Relation, and Passion in Brain Physiological and Cognitive Aging
Rannsóknin fjallar um hvernig hreyfing, félagsleg virkni og ástríða eru grundvallarþættir fyrir heilastarfsemi og andlega heilsu. Þessi rannsókn liggur til grundvallar því hvers vegna við byrjum hvern skóladag á hreyfingu í Kveikjum neistann.
- Lykilatriði: Hreyfing og áhugahvöt eru ekki bara „aukageta“ heldur nauðsynlegir þættir fyrir vitsmunaþroska.
- Lesa umfjöllun um rannsóknina
3. Lestu-aðferðin og réttar áskoranir. Reading: From the Simple to the Complex
Hér er fjallað um LESTU aðferðina sem KN setrið hefur þróað. Niðurstöður sýna að börn læra hraðar að lesa þegar þau fá áskoranir sem passa nákvæmlega við þeirra raunfærni, frekar en að fylgja hægfara námsskrá sem hentar ef til vill ekki öllum.
- Lykilatriði: Réttar áskoranir strax í upphafi flýta fyrir lestrarnámi.
- Lesa umfjöllun um rannsóknina
4. Lestrarkóðinn við skólabyrjun (LÆS 1). Letter-sound knowledge in Icelandic children at the age og 6 years old
Rannsóknin kannaði hversu mörg börn á Íslandi hafa þegar brotið lestrarkóðann þegar þau hefja 1. bekk. Niðurstöðurnar komu á óvart: 56,9% íslenskra barna gátu lesið orð við skólabyrjun (samanborið við 11% í Noregi).
- Lykilatriði: Meira en helmingur barna er tilbúinn í meiri áskoranir en hefðbundin kennsla gerir ráð fyrir í upphafi 1. bekkjar.
- Lesa umfjöllun um rannsóknina
5. Vellíðan barna í Kveikjum neistann. Ignition project in Iceland: Exploring well-being, safety, enjoyment and perceived competence in school subjects in children from 6 to 9 years of age
Hér var líðan barna í 1.–3. bekk í Vestmannaeyjum (GRV) borin saman við stóran norskan samanburðarhóp. Niðurstöðurnar sýndu að börnum í verkefninu líður marktækt betur og upplifa meira öryggi í skólanum.
- Lykilatriði: Breytt skipulag skóladagsins (hreyfing og ástríðutímar) hefur beinar mælanlegar afleiðingar á vellíðan barna.
- Lesa umfjöllun um rannsóknina
6. Félagsfærni barna (3-5 ára). Social skills scale: aspects of reliability and validity of a new 9-item scale assessing social-skills
Þessi grein kynnir mælikvarða á félagsfærni yngri barna. Með því að skilja félagslegan þroska snemma má styðja betur við börn áður en þau hefja grunnskólagöngu, sem auðveldar alla aðlögun og nám síðar meir.
- Lykilatriði: Sterk félagsfærni er undirstaða farsællar skólagöngu.
- Lesa vísindagreinina í Frontiers
7. Samanburðarrannsókn á lestri (LÆS 2). Reading: exploring the reading skill after the second schoolyear in Icelandic children
Nýjasta greinin sýnir afgerandi mun á lestrargetu barna sem fylgja Kveikjum neistann og barna í öðrum íslenskum skólum. Með því að nota LESTU-aðferðarfræðina náðu 83% barna markmiðum sínum, á meðan hlutfallið var 52% í samanburðarhópnum.
- Lykilatriði: Árangurinn staðfestir að vísindaleg nálgun í lestrarkennslu skilar sér í raunverulegri hæfni.
- Lesa vísindagreinina í Frontiers